3D - BIM Modeli

3D – BIM Modeli
İnşaat sektöründeki mevcut süreçler hala büyük çoğunlukla 2 boyutlu modeller üzerinden yürütülmektedir. Oluşturulan “model bazlı planlama metotları” ile, proje tarafları arasındaki iletişimi iyileştirmekte, planlama hatalarını önlemekte ve maliyet hesaplamalarının otomatize edilmesine imkan vermektedir.
 
BIM Model Detay Seviyesi 
İnşa edilen yapının fikir aşamasından işletme süresince farklı ihtiyaçlara göre yapı elemanlarının detaylı bilgilerine ihtiyaç duyulmaktadır. Ön tasarım sürecinde yapının inşaat alanı ve enerji analizleri gibi yapının kütle bilgilerine ihtiyaç varken, inşaat aşamasında yapı elemanlarının miktarları, temin süreci, maliyet bilgileri gibi bilgilere ihtiyaç duyulmaktadır. Bu ihtiyaçlar yapının BIM Modelinin detay seviyesini belirlemektedir. Bu kapsamda BIM modeli;
  •  Yeni bir program değildir.
  •  Tasarımın tüm aşamalarını doğru planlayıp iyi yönetebilmeye imkan sağlar.
  •  Tek modelde tüm disiplinlerdeki tasarım koordinasyonunu sağlayarak yapının tüm detaylarına hakim olmaya imkan tanır.
  •  Tüm yapı elemanlarını bütünün bir parçası olarak ele alıp yapı için alternatif geliştirilebilir. 
  •  Yapıyı oluşturan tüm elemanlar hakkında net bilgi sahip olarak süreç içerisinde yapı elemanının sürdürülebilir olmasını sağlar.

 

BIM Model Detay Seviyesi
 
BIM Yapı Mod

 
BIM yapı modelini uluslar arası standart kabulleri doğrultusunda yapı inşa süreci için modelin detay seviyelerini tanımlayan tanımlar belirlenmiştir.
Bunlar 5 ana başlıkta toplanabilir. 
“LOD100  - LOD200 – LOD300 – LOD400 – LOD500 “. 
LOD 100 seviyesinde yapının formu ön planda iken LOD 500 seviyesinde yapı elemanlarının tüm detayları modele işlenebilmektedir. Ancak bu verilerin doğru elde edilebilmesi için modelin doğru planlanıp doğru modellenmesi esastır. xPM in BIM modelinden sağladığı faydalar aşağıdaki başlıklar altında özetlenebilir. 
  •  Tüm Verilerin Tutulduğu Sayısal Veri Tabanı (MK-Poz-Malzeme vs..)
  •  Revizyonlar Veri Tabanında Tutulduğu için Tüm Hesap ve Analizleri yansır 
  • (Kaynak Miktarları Tahmini Maliyet, Planlama, Nakit akış, Satın Alma vs..)
  •  Tasarım Boyunca Toplanan Tüm Veriler, Daha Sonra Kullanılmak Üzere Saklanır. (MASTER PLAN REVZ.) 
  • Bu Sadece Tasarımcıya Değil, Mal Sahibi Yüklenici, ve İşletmecinin de Kullanabileceği bir Veri Olur.
BIM Modeli ile Veri Entegrasyonu
2 boyutlu mimari çizimler ve mühendislik çizimleri inşaat sektörünün tüm paydaşları tarafından temel tasarım yöntemi olarak kullanılmaktadır. Ancak 2 boyutlu çizimlerin tutarlılığının doğrulanması ve tasarım ve inşaat otomasyonu için gereken tüm geometrik verilerin 2 boyutlu ortamda sağlanması mümkün değildir. Bunlar ancak 3 boyutlu modellerin kullanılmasıyla mümkün olabilmektedir.


3 Boyutlu Tasarım Tasarım çalışmaları, baştan 3 boyutlu olarak yapılmamış veya yapılamıyor ise, Şekil’de görüldüğü gibi BIM modeli oluşturulurken, 2 boyutlu olarak yapılan tasarım çalışması, projeye özel oluşturulmuş “Master Kodlar” doğrultusunda BIM modeline aktarılabilmektedir. Tasarım esnasında yapı elemanlarının iş programında oluşturulan aktivite kırılımı paralelinde oluşturulması, simülasyonunun yapılabilmesi açısından zorunludur. Bu disiplinde yapılan tasarım, tasarım süresini arttırmakla beraber, oluşturulan bütçe raporları ve iş programı simülasyonundan elde edilen kazanımlar düşünüldüğünde, harcanan bu ek süre ihmal edilebilir düzeydedir.
 
3 Boyutlu Modelden, Mahal Metraj ve Keşfin (BoQ) Oluşturulması
Master kodlar doğrultusunda oluşturulan BIM modelinden hareketle, metraj miktarları otomatik olarak hesaplanıp, mahal metraj tabloları ve keşif cetvelleri oluşturulmaktadır. Keşif cetvelindeki her bir yapı elemanının, imalat yapım metodu doğrultusunda, imalat maliyet analizi yapılır. Böylelikle proje de istenen herhangi bir kırılımda (blok, kat, mahal, ihale paketi, imalat grupları vb.) yapı elemanın miktarı ile beraber parasal karşılığı da zamana yayılı olarak tespit edilmiş olmaktadır.

Mahal Metraj ve Keşif Cetvellerinin Oluşturulması Yapılan bu çalışmalarda esas olan, hatayı minimum seviyede tutarak, hem çalışmaların niteliğini arttırmak, hem de meydana gelen revizyon ve değişiklik taleplerinde tüm hesap tablolarını hızlı bir şekilde revizyona tabi tutabilmektir. Dolayısıyla yapılan tüm bu çalışmalarda girilecek detay seviyesine doğru karar verilmesi çok çok önemlidir.
 
3 Boyutlu Modellemenin Avantajları
  • Bina Bilgi Modelleri (BIM) vasıtasıyla, her bir yapı elemanına ait form, büyüklük, malzeme gibi verilerin depolandığı üç boyutlu bina bilgi sistemi oluşturulması
  • Metraj cetvellerinin, Master Kodlamalar vasıtasıyla oluşturulan aktivite analizleri aracılığıyla, 3 boyutlu modelden otomatik olarak hesaplanabilmesi ve manuel hesaplamalarda oluşabilecek hataların ortadan kaldırılması
  • Önemli tasarım hatalarının önlenmesi; böylelikle proje süresinin uzaması ve proje bütçesinin aşılması gibi sorunlarla karşılaşılmaması
  • Farklı disiplinlere ait dizayn verilerinin süperpoze edilmesiyle disiplinler arası çakışmaların uygulama öncesi tasarım evresinde tespit edilip raporlanabilmesi.
  • Farklı dizayn alternatiflerinin kolaylıkla denenebilmesi sayesinde dizayn kalitesinin artması
  • “As-Built” projelerinin daha hızlı üretilmesi
Aşağıdaki Şekil’de, Umman Sultanlığında tatbik edilen lüks bir konut projesine ait çizimlerin, BIM modeline aktarılıp, buradan hareket elde edilen mahal metraj tablosu görülmektedir. BIM modelinin kullanıldığı tasarım programlarından tasarım avantajları dışında metraj bilgilerinin, Master Kodlar doğrultusunda raporlanması ile sınırlıdır. Maliyet Tahmini, İş Planı, Risk Analizleri ve Bütçe çalışmaları, xPM programı kullanılarak yürütülebilmektedir.
 
Master Kodlamalar Doğrultusunda Aktivite Analizlerinin Oluşturulması
Keşif tablolarının oluşturulması akabinde, Aşağıdaki Şekil’de belirtilen iş akışı doğrultusunda, projenin karakteristik özellikleri, işveren talepleri, sahadan bilginin toplana bilirliği ve takip edilmek istenen maliyet kontrol detay seviyesi paralelinde, satış ve maliyet aktivite analizleri oluşturulup, iş programı alt yapısı oluşturulmaktadır. Bu disiplin çerçevesinde oluşturulan Aktivite Analizleri ile, tüm taraflar açısından ve projenin tüm aşamalarında, farklı bakış açılarına göre raporlamalar yapılabilmektedir.

 

xPM Solution Hakkında

xPM, uluslararası inşaat proje yönetim standartları çerçevesinde, tüm iş süreçleri ve proje yönetim bilgi alanlarını entegre etmiş, her türlü projenin yönetiminde kullanılabilecek, zamanı yakalayıp, çoğu zaman önüne geçebilen yüksek nitelikli bir proje yönetim sistemidir.

Devamını okuyun